Những tài khoản “không ai biết là ai”
Theo phản ánh của các hụi viên, toàn bộ hoạt động góp hụi do bà Phan Thị Bích Thùy tổ chức đều được điều phối thông qua ứng dụng Zalo. Mỗi dây hụi hoặc mỗi nhóm dây hụi được lập thành một nhóm riêng, nơi Chủ hụi thông báo kỳ đóng – kỳ hốt, gửi bảng thống kê số tiền, đăng danh sách hụi viên công khai các khoản thu – chi
Theo thống kê ban đầu, tổng số tài khoản Zalo xuất hiện trong các nhóm lên tới 323 tài khoản, được giới thiệu là những người đang tham gia góp hụi. Trong thời gian đầu, chính quy mô lớn của các nhóm này đã tạo ra hiệu ứng tâm lý mạnh, nhiều người tin rằng “đông người cùng góp thì rủi ro thấp”, dòng tiền lớn đồng nghĩa với khả năng xoay vòng cao. Tuy nhiên, sau khi chủ hụi tuyên bố mất khả năng thanh toán, các hụi viên mới bắt đầu soi lại từng chi tiết trong các nhóm chat, và phát hiện hàng loạt dấu hiệu bất thường.
Theo lời nhiều nạn nhân, khi xảy ra sự cố, họ đã chủ động rà soát danh sách hụi viên trong nhóm, liên hệ trực tiếp với các tài khoản xuất hiện thường xuyên sau đó đối chiếu người góp tiền thực tế với danh sách công bố
Kết quả khiến nhiều người bàng hoàng, có tài khoản không ai trong nhóm quen biết. Một số tài khoản không phản hồi, không thể xác minh danh tính, có tài khoản xuất hiện trong danh sách hụi viên nhưng không hề chuyển tiền góp hụi. Một hụi viên cho biết: “Trước đây thấy trong nhóm đông người, tưởng ai cũng góp tiền thật. Đến lúc kiểm tra mới biết có những tài khoản không tồn tại ngoài đời”.
Theo các nạn nhân, những tài khoản này thường ít hoặc không trao đổi trong nhóm, chỉ xuất hiện khi danh sách hụi viên hoặc bảng thống kê được đăng tải, có tên trùng lặp, ký tự bất thường hoặc ảnh đại diện chung chung
Khi nhóm chat trở thành “màn khói” dấu hiệu lập hụi “ma”, hốt hụi khống
Từ việc phát hiện nhiều tài khoản không xác định được danh tính, các hụi viên bắt đầu đặt nghi vấn về khả năng tồn tại các dây hụi “ma” – tức là có tên hụi viên trên danh sách có lượt “hốt hụi” được ghi nhận. Nhưng không có dòng tiền thật tương ứng. Theo các nạn nhân, một số kỳ hụi thể hiện việc “hốt hụi” với số tiền lớn, nhưng không ai xác nhận đã nhận khoản tiền đó. Không có chứng từ chuyển khoản đối ứng, người được ghi tên “hốt hụi” không lên tiếng. Nếu những nghi vấn này được cơ quan chức năng xác minh, đây có thể là thủ đoạn nhằm thổi phồng quy mô hoạt động, tạo cảm giác dòng tiền luôn dồi dào, từ đó che giấu tình trạng mất cân đối tài chính, kéo dài thời gian huy động vốn, tiếp tục thu tiền của người tham gia sau.
Trên bề mặt, các nhóm Zalo được vận hành theo cách công khai tối đa danh sách, số tiền, thời gian đều được đăng tải. Tuy nhiên, theo các chuyên gia pháp lý, công khai không đồng nghĩa với minh bạch, nếu không có cơ chế đối soát độc lập, không có xác nhận song phương giữa các bên, không có chứng từ chứng minh dòng tiền thực tế. Trong vụ việc này, toàn bộ bảng thống kê đều do chủ hụi tự lập, do chủ hụi tự công bố. Không có sự kiểm tra của bất kỳ bên thứ ba nào. Điều này khiến các hụi viên phụ thuộc hoàn toàn vào thông tin một chiều, trong khi không có công cụ kiểm chứng tính xác thực.
Một số hụi viên cho rằng, các nhóm Zalo đã vô tình (hoặc hữu ý) trở thành “màn khói” che chắn rủi ro, bởi dòng tin nhắn liên tục khiến người tham gia khó theo dõi từng giao dịch. Những khoản tiền lớn được đăng tải tạo cảm giác an toàn, làm người mới tham gia dễ bị cuốn theo tâm lý đám đông.
Theo nhận định của luật sư được các nạn nhân tham vấn, việc sử dụng mạng xã hội để điều hành hoạt động tài chính không sai về hình thức, nhưng rất dễ bị lợi dụng để thao túng tâm lý, đặc biệt khi không có ràng buộc pháp lý rõ ràng.
Sau ngày 27/10/2025, khi bà Phan Thị Bích Thùy tuyên bố mất khả năng thanh toán, các nhóm Zalo bắt đầu ít thông báo hơn, không còn cập nhật đầy đủ bảng thống kê. Xuất hiện tranh cãi, chất vấn giữa các hụi viên. Đáng chú ý, chủ hụi không tham gia giải trình một cách rõ ràng, mà chủ yếu né tránh, hứa hẹn hoặc im lặng.
Chính trong giai đoạn này, các hụi viên mới có thời gian đối chiếu chéo thông tin, từ đó phát hiện. Danh sách hụi viên không trùng khớp với người góp tiền thật, một số “chân hụi” không có chủ sở hữu thực tế. Từ góc độ pháp lý, nếu việc lập hụi “ma”, tài khoản ảo, hốt hụi khống là có thật, thì hành vi này không còn đơn thuần là rủi ro dân sự, mà có thể mang dấu hiệu, gian dối ngay từ đầu, tạo dựng thông tin sai sự thật để chiếm đoạt tài sản.
Theo các chuyên gia, đây là một trong những yếu tố quan trọng để phân định ranh giới giữa tranh chấp dân sự và hành vi có dấu hiệu hình sự. Việc chứng minh sẽ phụ thuộc vào dữ liệu nhóm chat, sao kê ngân hàng, lời khai của các hụi viên và việc đối chiếu dòng tiền thực tế.
Khi niềm tin bị thao túng có hệ thống
Điểm đáng lo ngại trong vụ việc này không chỉ nằm ở số tiền bị chiếm đoạt, mà ở cách niềm tin tập thể bị thao túng một cách có hệ thống. Tạo cảm giác đông người tham gia, dựng hình ảnh hoạt động quy mô lớn, che giấu rủi ro bằng thông tin một chiều. Nhiều nạn nhân thừa nhận, nếu không có các nhóm Zalo với hàng trăm tài khoản, họ sẽ không bao giờ dám góp số tiền lớn như vậy.
Câu hỏi cần lời giải từ những gì đang dần được hé lộ, một loạt câu hỏi đặt ra lá có bao nhiêu tài khoản trong 323 tài khoản là tài khoản “ảo”? Có bao nhiêu dây hụi thực sự tồn tại? Có hay không việc hốt hụi khống để che giấu dòng tiền?
Những câu hỏi này chỉ có thể được làm rõ thông qua điều tra chính thức của cơ quan chức năng. Phía sau bức tranh “minh bạch” là một cấu trúc thông tin có thể đã bị thao túng. Tuy nhiên, vấn đề cốt lõi vẫn nằm ở dòng tiền.
PV
