Luật Thuế thu nhập cá nhân mới: Miễn thuế làm thêm giờ, nâng giảm trừ gia cảnh lên 15,5 triệu đồng/tháng

Sáng 6/1, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về việc ban hành 12 luật đã được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10. Trong số này có Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) và nhiều đạo luật quan trọng khác do Bộ Tài chính chủ trì soạn thảo.
ndt2253-17676710338951290341867-1767761768.jpg
Thứ trưởng Bộ Tài chính Đỗ Thành Trung đã giới thiệu về một số điểm mới nổi bật của Luật Thuế thu nhập cá nhân - Ảnh VGP/Đức Tuân

Tại họp báo, Thứ trưởng Bộ Tài chính Đỗ Thành Trung đã giới thiệu những điểm mới nổi bật của Luật Thuế thu nhập cá nhân. Luật có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, riêng các quy định liên quan đến thu nhập từ kinh doanh, tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú được áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

Mở rộng diện thu nhập chịu thuế, bổ sung nhiều loại hình mới

Theo cơ quan chủ trì soạn thảo, Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi đã hoàn thiện toàn diện quy định về thu nhập chịu thuế và phương pháp tính thuế đối với từng nhóm thu nhập. Phạm vi thu nhập chịu thuế được mở rộng, bổ sung nhiều loại hình mới phát sinh trong thực tiễn.

Cụ thể, các khoản thu nhập mới thuộc diện chịu thuế gồm: thu nhập từ chuyển nhượng tên miền quốc gia “.vn”; chuyển nhượng kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon; chuyển nhượng vàng miếng; chuyển nhượng biển số xe trúng đấu giá; chuyển nhượng tài sản số.

Song song với việc mở rộng diện chịu thuế, luật cũng gia tăng đáng kể các khoản thu nhập được miễn thuế, thể hiện định hướng khuyến khích đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ cao và kinh tế xanh.

Theo đó, toàn bộ tiền lương làm ban đêm, làm thêm giờ được miễn thuế thu nhập cá nhân. Thu nhập từ tiền lương, tiền công khi thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng được miễn thuế.

Đáng chú ý, nhân lực công nghệ cao, nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao tham gia nghiên cứu, phát triển công nghệ cao, công nghệ chiến lược được miễn thuế tiền lương, tiền công trong 5 năm.

Luật tiếp tục khẳng định lương hưu do Quỹ bảo hiểm xã hội chi trả; thu nhập từ quỹ hưu trí bổ sung, quỹ hưu trí tự nguyện (dù nhận hàng tháng hay một lần) thuộc diện miễn thuế.

Trong lĩnh vực phát triển bền vững, luật bổ sung miễn thuế đối với thu nhập từ chuyển nhượng lần đầu kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon; lãi trái phiếu xanh; chuyển nhượng lần đầu trái phiếu xanh sau phát hành.

Ngoài ra, chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở nắm giữ từ hai năm trở lên được miễn thuế; đồng thời giảm 50% thuế thu nhập cá nhân đối với lợi tức của nhà đầu tư cá nhân từ quỹ đầu tư chứng khoán, quỹ đầu tư bất động sản theo thời hạn do Chính phủ quy định.

Cá nhân kinh doanh doanh thu trên 500 triệu đồng áp dụng thuế suất 15%

Một điểm đổi mới có tác động lớn là nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh từ 200 triệu đồng lên 500 triệu đồng/năm, đồng thời cho phép trừ mức này trước khi tính thuế.

Luật cũng bổ sung phương pháp tính thuế trên thu nhập (doanh thu trừ chi phí), thay vì chỉ tính theo tỷ lệ trên doanh thu như trước.

Theo quy định mới:

Doanh thu trên 500 triệu đến 3 tỷ đồng/năm: áp dụng thuế suất 15%

Trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng/năm: áp dụng 17%

Trên 50 tỷ đồng/năm: áp dụng 20%

Riêng nhóm doanh thu từ trên 500 triệu đến 3 tỷ đồng được lựa chọn tính thuế theo thu nhập hoặc theo tỷ lệ trên doanh thu. Thuế suất với một số hoạt động nội dung số, giải trí, trò chơi điện tử được điều chỉnh từ 2% lên 5%.

Nâng mạnh mức giảm trừ gia cảnh

Luật Thuế thu nhập cá nhân mới nâng mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế lên 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu đồng/năm), thay cho mức 11 triệu đồng hiện hành. Mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc tăng lên 6,2 triệu đồng/tháng.

Đáng chú ý, Chính phủ được trao quyền điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh phù hợp với biến động kinh tế – xã hội, không còn phụ thuộc điều kiện CPI tăng trên 20% như quy định hiện hành.

Luật cũng giảm số bậc thuế lũy tiến từ 7 bậc xuống còn 5 bậc, đồng thời nới rộng khoảng cách giữa các bậc thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công.

Đổi mới tư duy quản lý thuế, xóa bỏ thuế khoán

Cùng với Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Quản lý thuế 2025 có hiệu lực từ 1/7/2026, riêng một số quy định về quản lý hộ, cá nhân kinh doanh và hóa đơn điện tử có hiệu lực từ 1/1/2026, phù hợp chủ trương xóa bỏ thuế khoán theo Nghị quyết 68 và Nghị quyết 198.

Luật bổ sung nguyên tắc quản lý thuế theo phân nhóm người nộp thuế, tạo cơ sở để ngành thuế chuyển từ quản lý theo chức năng sang quản lý theo đối tượng kết hợp chức năng.

Đồng thời, Luật sửa đổi, bổ sung Luật Thuế giá trị gia tăng cũng nâng ngưỡng doanh thu không chịu VAT lên 500 triệu đồng/năm, đồng bộ với Luật Thuế thu nhập cá nhân; lược bỏ phương pháp khoán thuế và quy định điều kiện hoàn thuế, góp phần rút ngắn thời gian hoàn thuế và bảo đảm quyền lợi doanh nghiệp.

Cương Phạm