Siết quản lý tài khoản nhận tiền của hộ kinh doanh
Một trong những điểm mới đáng chú ý của Nghị định 68 là quy định hộ kinh doanh phải thông báo cho cơ quan thuế các tài khoản dùng để nhận tiền từ hoạt động kinh doanh.
Trong bối cảnh thanh toán không tiền mặt và bán hàng trực tuyến phát triển mạnh, nhiều hộ kinh doanh sử dụng nhiều tài khoản ngân hàng hoặc ví điện tử để nhận tiền từ khách hàng. Việc yêu cầu khai báo tài khoản giúp cơ quan thuế theo dõi dòng tiền, xác định doanh thu sát thực tế hơn, hạn chế tình trạng thất thu thuế.
Theo các chuyên gia tài chính, quy định này cũng góp phần tạo sân chơi công bằng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp, nhất là khi hoạt động bán hàng trên nền tảng số ngày càng phổ biến. Một thay đổi quan trọng khác là hộ kinh doanh được phép kê khai hàng tồn kho khi xác định chi phí.
Trước đây, nhiều hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán nên việc phản ánh chi phí thực tế khá hạn chế. Khi được kê khai hàng tồn, chi phí kinh doanh có thể được tính toán sát hơn với thực tế hoạt động.
Điều này đặc biệt có ý nghĩa với các ngành như: bán lẻ hàng hóa, kinh doanh thực phẩm, vật liệu xây dựng, hàng tiêu dùng
Những lĩnh vực có lượng hàng nhập – xuất thường xuyên. Khi hàng tồn kho được tính vào chi phí hợp lệ, số thuế phải nộp sẽ phản ánh đúng lợi nhuận thực tế hơn, tránh tình trạng nộp thuế cao hơn khả năng kinh doanh.
Tăng tính minh bạch trong xác định doanh thu theo quy định mới, việc xác định doanh thu của hộ kinh doanh sẽ dựa trên nhiều nguồn dữ liệu, như: hóa đơn bán hàng, chứng từ thanh toán, dữ liệu giao dịch ngân hàng, thông tin từ sàn thương mại điện tử
Cách tiếp cận này giúp cơ quan thuế đối chiếu dữ liệu đa chiều, từ đó hạn chế tình trạng kê khai doanh thu thấp hơn thực tế.
Đối với hộ kinh doanh, điều này cũng giúp giảm rủi ro tranh chấp với cơ quan thuế, bởi việc xác định nghĩa vụ thuế sẽ dựa trên dữ liệu cụ thể thay vì ước tính.
Quản lý chặt hơn hoạt động kinh doanh online
Một điểm đáng chú ý khác của Nghị định 68 là tăng cường quản lý thuế đối với hộ kinh doanh bán hàng trực tuyến.
Trong vài năm gần đây, hoạt động kinh doanh trên mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, nền tảng livestream bán hàng, tăng trưởng nhanh chóng. Tuy nhiên, việc quản lý thuế đối với nhóm này vẫn còn nhiều khó khăn do dòng tiền và doanh thu phân tán.
Quy định mới yêu cầu hộ kinh doanh online kê khai doanh thu và thực hiện nghĩa vụ thuế tương tự các hình thức kinh doanh khác, góp phần đảm bảo công bằng giữa các chủ thể trên thị trường.
Chuẩn hóa nghĩa vụ kê khai và nộp thuế
Ngoài các quy định về tài khoản và doanh thu, Nghị định 68 cũng hướng tới chuẩn hóa quy trình kê khai, nộp thuế của hộ kinh doanh.
Theo đó, cơ quan thuế sẽ tăng cường áp dụng dữ liệu điện tử, đồng thời hướng dẫn hộ kinh doanh thực hiện nghĩa vụ thuế minh bạch và đơn giản hơn.
Việc chuẩn hóa này được kỳ vọng giảm tình trạng mỗi địa phương áp dụng cách quản lý khác nhau, từ đó giúp người kinh doanh dễ tuân thủ quy định.
Hộ kinh doanh yên tâm hơn về nguy cơ truy thu thuế
Một nội dung được nhiều hộ kinh doanh quan tâm là quy định liên quan đến truy thu thuế các năm trước.
Theo tinh thần của Nghị định 68, trong một số trường hợp người nộp thuế đã thực hiện nghĩa vụ theo đúng hướng dẫn của cơ quan thuế tại thời điểm đó, thì sẽ không bị truy thu cho các giai đoạn trước.
Điều này giúp giảm bớt tâm lý lo ngại của nhiều hộ kinh doanh, đặc biệt là những người hoạt động nhỏ lẻ, ít có điều kiện tiếp cận đầy đủ các quy định pháp luật.
Hướng tới quản lý thuế hiện đại và công bằng hơn các chuyên gia nhận định việc ban hành Nghị định 68 cho thấy xu hướng chuyển từ quản lý thuế thủ công sang quản lý dựa trên dữ liệu.
Khi giao dịch điện tử, tài khoản ngân hàng và dữ liệu bán hàng được kết nối, cơ quan thuế có thể: xác định doanh thu chính xác hơn, giảm thất thu ngân sách, đồng thời bảo vệ quyền lợi người nộp thuế tuân thủ đúng quy định.
Về lâu dài, các quy định mới được kỳ vọng tạo môi trường kinh doanh minh bạch và bình đẳng hơn giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp, trong bối cảnh nền kinh tế số ngày càng phát triển.
Cương Phạm
