Văn phòng Chính phủ vừa ban hành thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà liên quan đến việc xây dựng Nghị định làm cơ sở pháp lý tháo gỡ khó khăn cho các dự án BOT giao thông thua lỗ kéo dài.
Các bên tiếp tục đàm phán chi phí lãi vay
Theo kết luận, thời gian qua, Thường trực Chính phủ và lãnh đạo Chính phủ đã tổ chức nhiều cuộc họp nhằm chỉ đạo xử lý các khó khăn, vướng mắc của nhóm dự án BOT giao thông thua lỗ. Trọng tâm chỉ đạo là việc xác định chi phí bồi thường khi chấm dứt hợp đồng trước thời hạn, đặc biệt là chi phí lãi vay trong giai đoạn vận hành, kinh doanh.
Trường hợp dự thảo Nghị định đề xuất sử dụng ngân sách Nhà nước để thanh toán cho nhà đầu tư khi chấm dứt hợp đồng trước thời hạn, các cơ quan liên quan phải xác định rõ phần giá trị thuộc trách nhiệm của Nhà nước, nguồn vốn sử dụng và thẩm quyền quyết định. Việc xử lý phải tuân thủ nguyên tắc “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”.
Phó Thủ tướng giao Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì làm việc với nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án và các bên cung cấp vốn để đàm phán theo hướng không tính lợi nhuận vốn chủ sở hữu và không tính lãi vay trong giá trị dự kiến thanh toán.
Trên cơ sở chỉ đạo của Thường trực Chính phủ, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trực tiếp tham gia đàm phán về chi phí lãi vay. Sau khi có kết quả, Bộ Xây dựng có trách nhiệm hoàn thiện dự thảo Nghị định và trình Chính phủ.
Trường hợp các bên đạt được đồng thuận về chi phí lãi vay, Văn phòng Chính phủ sẽ tổ chức lấy lại ý kiến thành viên Chính phủ đối với toàn văn dự thảo Nghị định. Nếu không đạt được thống nhất và không bảo đảm nguyên tắc “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phải xác định mức chi phí lãi vay theo ý kiến của lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước tại cuộc họp, để Bộ Xây dựng tổng hợp, báo cáo và xin ý kiến Thường trực Chính phủ.
Phó Thủ tướng giao Bộ trưởng Bộ Xây dựng và Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chịu trách nhiệm chỉ đạo và trực tiếp ký các văn bản, tờ trình liên quan.
Còn nhiều ý kiến khác nhau về chi phí lãi vay
Trước đó, Bộ Xây dựng được giao chủ trì xây dựng dự thảo Nghị định nhằm tạo cơ sở pháp lý để Nhà nước hỗ trợ hoặc mua lại các dự án BOT giao thông gặp khó khăn, thua lỗ.
Theo Bộ Xây dựng, hiện có 11 dự án BOT giao thông cần được xử lý dứt điểm, với tổng kinh phí dự kiến hơn 14.700 tỷ đồng. Trong đó, khoảng 8.890 tỷ đồng dùng để hỗ trợ 5 dự án và khoảng 5.900 tỷ đồng để mua lại 6 dự án.
Giá trị hỗ trợ và mua lại được tính toán trên cơ sở nhiều khoản chi phí, gồm: vốn đầu tư, chi phí quản lý – vận hành – bảo trì, các khoản thuế, phí phải nộp và chi phí lãi vay trong giai đoạn vận hành.
Riêng đối với chi phí lãi vay, Bộ Xây dựng đưa ra ba phương án:
Phương án 1: Tính chi phí lãi vay theo tổng vốn vay, áp dụng lãi suất 4%/năm, tính từ thời điểm công trình đưa vào khai thác đến khi chấm dứt hợp đồng.
Phương án 2: Tính theo chi phí lãi vay thực tế mà nhà đầu tư đã thanh toán cho ngân hàng đến thời điểm chấm dứt hợp đồng.
Phương án 3: Không tính lãi vay trong giai đoạn vận hành, kinh doanh khi thanh toán bồi thường.
Theo Bộ Xây dựng, phương án 1 có ưu điểm về tính thống nhất, đồng bộ, nhưng có thể phát sinh vướng mắc trong công tác hạch toán với hệ thống ngân hàng. Phương án 2 thuận lợi cho các tổ chức tín dụng do bám sát chi phí thực tế, song thiếu tính thống nhất vì phụ thuộc vào doanh thu từng dự án. Phương án 3 giúp Nhà nước không phải chi thêm ngân sách cho lãi vay, nhưng còn nhiều ý kiến trái chiều từ phía nhà đầu tư.
Đề xuất xử lý 11 dự án BOT theo hai nhóm
Bộ Xây dựng đề xuất phân loại 11 dự án BOT giao thông gặp khó khăn thành hai nhóm để xử lý.
Nhóm 1, Nhà nước hỗ trợ khoảng 8.482 tỷ đồng cho 4 dự án có doanh thu sụt giảm, không có khả năng phục hồi, gồm: cầu Ba Vì – Việt Trì, cầu Thái Hà, hầm đường bộ qua Đèo Cả và cao tốc Bắc Giang – Lạng Sơn.
Nhóm 2, Nhà nước bố trí khoảng 6.317 tỷ đồng để thanh toán và chấm dứt hợp đồng trước thời hạn đối với 7 dự án, gồm: tuyến tránh TP Thanh Hóa, xây dựng mới cầu Bình Lợi, cải tạo Quốc lộ 91, đường Thái Nguyên – Chợ Mới, đường Hồ Chí Minh qua tỉnh Đắk Lắk, cầu An Hải và dự án nâng cấp đường 39B đoạn thị trấn Thanh Nê.
C.T
